 |
Mire se vini ne web faqen zyrtare te Dr. Bedri
Selmani |
|
|
|
|
Profesor Dr. Bedri
Selmani |
|
Çka i duhet sot Kosoves? Si t'i ndihmojme ekonomise
kosovare dhe qytetareve shqiptare? Cfare te bejme qe
te dalim nga kriza ekonomike? Keto jane pyetje qe edhe
ju, lexues te nderuar, mund te inkuadroheni,
duke klikuar ketu! |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
 |
|
Pse fundamentalizmi fetar eshte produkt i pabarazise ekonomike? |
Ndryshimet boterore qe kane ndodhur ne strukturen
shoqeroro-ekonomike e sidomos ne teknologjine
komunikuese dhe informatike me permasa si kurre me
pare, kjo njerezit ka filluar t’i ndaj sa i perket
sqarimit dhe vleresimit te procesit te
globalizimit. Grupet te cilat kane dobi nga keto
ndryshime ose me keto me lehte po i arrijne
qellimet e veta, shume shpesh i perkrahin keto
ndryshime. Kurse ata te cilet per shkak te tyre po
humbin dhe nuk jane ne gjendje t’ju qendrojne,jane
kunder ketyre ndryshimeve. Pabarazia ekonomike
globale po merr permasa te pa para ,kjo po e rrite
pasigurine sociale te nje pjese te madhe te
njerezimit. Edhe perkunder rritjes ekonomike qe ka
ndodhur ne vendet ne zhvillim, prapese prape,20%
nga 6 miliarde banore te Botes, jetojne me me pak
se 1 dollar ne dite,kurse çdo i katerti femije ne
hemisferen Jugore vuan nga ushqimi jo i
mjaftueshem. Sipas te dhenave te bankes Boterore
600 milion njerez ne Bote nuk kane adrese te
perhershme vendbanimi, kurse ne qofte se nga tani
gjere ne vitin 2010 nuk ndryshon diçka, atehere me
teper se 1,4 miliard banore nuk do te kene qasje
ne ujin per pije dhe ne infrastrukture urbane per
jetese.
Tere kjo pabarazi ekonomike me permasa globale, po
e nxite fundamentalizmin fetar i cili po paraqitet
si nje erupsion i vullkanit social, i cili
shperthen ne situata te caktuara ne hapesira te
ndryshme te Botes, (keto shtresa po paraqiten si
antiglobaliste te perbetuara). Lidhja e tij me
ekonomin e tregut eshte shume e thjesht. Ata te
cilet ekonomikisht humbin apo nuk mund ta
perballojne pasigurine ekonomike, duke mos e
diktuar çka eshte e nevojshme per sukses ne kohen
qe po vjen, kjo shkakton gjendje psiko-sociale e
shprehur me sjellje me ekstreme, ata ne te shumten
e rasteve terhiqen dhe mbeshtesin fundamentalizmin
fetar. Ne etapat shkeputjes se drejtpeshimit
ekonomik, menyra e vjeter e sjelljes njerezore nuk
funksionon. Menyrat e reja te sjelljes kerkohen,
te cilat me ne fund po paraqiten,si te tilla ato,
jane kercenim ndaj vlerave te pervetesuara, gjere
me tani.
Etapat e shkeputjes se drejtpeshimit ekonomik jane
etapa te pasigurise se zgjatur. Askush sakte nuk e
di se çka duhet te punoje individi qe te kete
sukses, çfare tretmani do te kete sistemi ndaj tij,
ne qofte se ai leshohet ne menyra te ndryshme te
sjelljes, edhe atehere kur ka kuptim themelor, me
nje fjale askush nuk e di as menyren e re te
suksesit, apo çka eshte morale dhe jo morale !?..
Pse fundamentalizmi fetar eshte ne rritje?
Edhe pse shpesh takohemi me njerez qe thone: ,,e
duam ndryshimin’’,prapeseprape qenia njerezore ne
te vertet nuk e deshiron ndryshimin. Njeriu nuk
duhet te jete shume cinik qe te pranoje se ata qe
thone se e duan ndryshimin, shume me me deshire do
t’i shikonin te tjeret se si ndryshojne. Koherat e
rendesishme jane kohera te ndryshimeve, e kjo
nenkupton qe sjellja njerezore duhet te ndryshoje.
T’i thuash dikujt se duhet te ndryshoje qe te
mbijetoje, eshte e perafert me thenien me
mallkuese qe munde t’i thuhet!?..
Shikuar historikisht, etapat e pasigurise si
rezultat i pabarazise ekonomike, gjithhere i
percjell ngritja e fundamentalizmit fetar.
Njerezit nuk e duan pasigurine dhe shume prej tyre
terhiqen ne fundamentalizem fetar, çdo here kur
pasiguria e botes se tyre materiale behet me e
rrezikshme. Kjo ka ndodhur ne shekullin e mesem
dhe kjo po ndodhe sot. Individet duke ikur nga
pasiguria ekonomike e botes se tyre reale,ata
terhiqen ne boten e ,,sigurise fetare’’,ne te
cilen ju thuhet, ,, ne qofte se i respektoni
rregullat e shenjta te shkruara, sigurisht do te
shpetoni’’!?.
Fundamentalizmi fetar (islamik,katolik,ortodoks,hebraik,
hinduist, budiste) gjithkund jane ne rritje.
Permasat qe eshte duke i marre kjo dukuri vertet
jane alarmante, dhe me te drejte mund te shtrohet
pyetja a thua njerezimi pas Luftes se Ftofte, dhe
shume lufterave te tjera lokale ne Bote, po
ballafaqohet me terrorizmin fundamentalist fetar
me permasa tragjike dhe me pasiguri te
pergjithshme per metropolet boterore?.. Rasti i
fundit i sulmit terrorist nga fundamentalistet
islamik me permasa te medha tragjike ne Nju-Jork
dhe Uashington, ne te vertete eshte nje sfide e
madhe jo vetem per superfuqine ekonomiko-ushtarake,
SHBA-ne, por per tere njerezimin. Para te gjithave,
parashtrohet pyetja si te arrihet siguria, ne
rrethanat kur askush me nuk eshte i sigurt,
perkunder masave me serioze te sigurise?
Fundamentalistet predikojne se te gjithe ata qe i
respektojne rregullat e shkruara te rruges se
shenjte, do te jene te shpetuar ne perjetesi. Ne
boten e tyre nuk ka pasiguri. Te gjithe ata qe nuk
i respektojne keto rregulla, sipas tyre, ,,meritojne
denim’’. Viktime e ketij predikimi jane te gjitha
shtresat sociale te rrezikuara ekonomikisht, te
cilat gjejne prehje ne keto organizata ekstreme...
.
Pse feja dhe besimi i mirefillte nuk ka te beje
asgje me terrorizmin?
Grupet e tilla bejne ushtrime te ndryshme me
anetaret e tyre, siç jane mjeshtrit e gjuajtjes
dhe te shkathtesive tjera ne natyre te eger,
parashikojne lufterat qytetare dhe racore, e
shohin te rrezikshme ne qofte se Amerika
intervenon jashte vendit se bashku me trupat e
Kombeve te Bashkuara. Ata predikojne qe “Zoti do
te siguroje qe dikush nga ,(anetaret e tyre) do te
mbijetojne me qellim qe te perjetojne nje bote me
te mire”. Njera nga fletushkat e sekteve te tyre
verteton se “ISAI nuk do te ishte aspak kunder
perdorimit te forces vdekjeprurese”.Kjo eshte pra
e ngjashme me fundamentalizmin islamik,hebraik,
hindus, budist, te cilet mbeshtetjen kryesore e
kane misticizmin dhe totalitarizmin me ekstrem!?...
Nga e tere kjo, eshte plotesisht e njohur qe çdo
fetar dhe besimtar i mirefillte, qe ka besimin ne
Zot, qofte mysliman, katolik, ortodoks, hebraik
etj., duke u bazuar ne librat e tyre te shenjta,
predikojne humanizem dhe respekt ndaj lirise se te
tjereve, si çeshtje me vendimtare per mireqenien e
njerezimit. Gjithe here duke u bazuar ne te
verteten, qe krijuesi i te gjithe njerezve ne Bote
eshte nje ZOT.
Mendimi i pergjithshem i tyre, lidhur me
fundamentalizmin fetar eshte se ato jane grupe dhe
sekte te izoluara te fanatikeve, ku feja dhe
besimi i mirefillte, nuk ka te beje asgje me ta.
Por, ata jane produkt i kunderthenieve shoqerore
dhe socio-ekonomike ne ekonomite e tregut, ku
pabarazia ekonomike eshte rrjedhe objektive e
procesit te zhvillimit jo drejte peshues ne
ekonomin globale!?..
Pse ,,rruga per ne parajse’’ eshte ideologji
sado-mazohiste?
Ne qellimin e vet, mediat elektronike nuk jane te
majta e as te djathta, por jane te lira. Ato
predikojne doktrinen qe individit duhet t’i
lejohet te beje ate qe e deshiron, pa kufizime te
parashtresave ekonomike-sociale.
Sipas botekuptimit fundamentalist thuhet: ,, qe te
gjitha video stilet e reja jetesore duhet te
ndalohen, sepse deftojne ate çka eshte jo morale
sipas kritereve te vlerave te vjetra’’. Ato sipas
tyre duhet te denohen si nje krim?! Ne shpirtin e
fundamentalisteve fetare kemi te bejme me
diktaturen sociale. Sipas ideologjise se tyre
sado-mazohiste, e krijuar me prirje per vete
shkaterrim e dhune masive, ata e dine ,,rrugen per
ne parajse’’, dhe gjithhere tentojne qe te tjereve
t’ua imponojne kete rruge, si te vetmen pune qe
duhet ta bejne. Dhe, sipas tyre, eshte “rregull”
dhe nuk eshte ,,imponim diktatorial’’. Perderisa
mediat e lira kerkojne qe fqinjet tane t’i leme te
qete, fundamentalizmi fetar mendon se eshte
obligim i tyre fetar qe fqinjeve te tyre t’iu
imponohet qe te kene “sjellje te mire”!?.
Dhe, ne fund, njerezit nuk do te pranojne vlerat
plotesisht te lira sipas te cilave gjithçka eshte
e lejueshme. Ato nuk mund te funksionojne. Por,
nuk do ta pranojne as teresine e tanishme te
vlerave fetare. Sepse, as ato nuk funksionojne.
Vetem eksperimenti njerezor do te vertetoje se çka
funksionon. Kurse kjo eshte ajo qe fundamentalizmi
me se shumti e kundershton. Per kete arsye, pjesa
me e madhe e terrorizmit fundamentalist fetar tek
duhet pritur si nje sfide e re e njerezimit me
pasoja shume te renda, i cili gjithe here do te
shfrytezoje pasigurine socio-ekonomike te
shtresave te rrezikuara shoqerore simbeshtetje... |
|
Ju mund te shkruani koment per kete Tekst, duke
klikuar Ketu! |
|
|
 |
|
|
|
|
|
