Nga fjalimi i tribunes
ne Pallatin e Kultures
Skenderaj: 07.07.2005
I
Lartesuari ne Kur’ani Kerim thote:
“Ai (shejtani) dhe
farefisi i tij ju sheh, prej nga ju s’i shihni
dot ata.”
Te nderuar vellezer dhe motra,
deshira ime do te ishte qe ketu, ne kete salle
te flisnim me shume per jeten se sa per vdekjen,
por nganjehere koha ia imponon njeriut rrugen,
dhe temat per te cilat duhet te diskutoje. Edhe
pse me shume veshtiresi, e binda vetveten time
se duhet te flas mbi kete teme te hidhur. Natyra
ime eshte qe te flas per jeten dhe bukurite e
saj qe na ka dhuruar All-llahu xh.sh. Njeriu
duhet vazhdimisht ta perkujtoje te miren, e jo
te keqen. Por koheve te fundit, populli yne, i
pasionuar kah jeta e perendimoreve, çdo dite e
me shume eshte duke na befasuar me fenomene te
ndryshme.
Kurre nuk e kishim menduar se do
t’a perjetonim edhe fenomenin e vetevrasjes.
Shpesh here njeriu mendon se
mireqenia materiale e ben ate te kete dinjitet,
dhe te jete i lumtur. Fatkeqesisht, praktika nuk
ka treguar te jete kjo e sakte. Afrika
edhe pse perjeton nje skamje te tmerrshme, as
individe e as populli tyre nuk mendojne ne
vetevrasje, ndersa suedezet si shteti me i
pasur, vetevrasjet i ka me te medha ne mbare
rruzullin tokesor. Dijetaret kane konstatuar se
suedezet perballen me kete fenomen per shkak te
mungeses se fese.
Shejtani armik i njerut
Ajeti i siperlexuar eshte nje
paralajmerim i All-llahut te Lartemadheruar, Ai
na ka bere me dije, se, perpos dukurive te keqia
qe mund t’i kete njeriu, ai perballet edhe me
mashtrimet dhe intrigat qe shejtani vazhdimisht
ia servon atij.
Kur njeriu nuk e pastron te
keqen, por i le hapesire veprimi, ai me kete
sikur i dorezohet plotesisht mashtrimeve te
shejtanit, e ai (shejtani) fatkeqesisht shkon
dhe ia mbyll te gjitha dyert e shpreses. Njeriu
duhet qe jeten ta sendertoje gjithmone mbi
parimet e optimizmit, ai assesi nuk duhet te
mendoje per dite te keqija, sepse ato sjellin
kobin e zi, qe nuk i sherbejne askujt. Njeriu
nuk duhet te le gjera te pa shpjeguara ne jeten
e tij, sepse ato formojne vakume, e neper
korridoret e vakumeve levizin njerezit ogurzi.
Prandaj sygjerojme qe sa me shume t’i njohim dhe
mesojme fjalet e Krijuesit tone.
Dashuria e All-llahut ndaj
qenies njerezore
Parimet islame asnjehere njeriun
nuk e shpijne drejt pesimizmit. Njeriu duhet t’a
dije se All-llahu xh.sh. ne nje hadith Kudsij
thote: Meshira Ime e ka mundur hidherimin
Tim” I Lartemadheruari me kete sikur na
thote, se, per asnje moment mos i humbni
shpresat sado te Jam i hidheruar ne ju. Dyert
gjithmone i keni te hapura, prandaj pendohuni
dhe shpreheni dashurine per te qene te shpetuar.
Njeriu per fajin e te tjereve
nuk duhet t’a denoje vetveten, e assesi te
mendohet per t’a gjykuar veten me vetevrasje.
Marrja e jetes, jo vetem qe i kenaq armiqte, dhe
kundershtaret e tij dhe te familjes, por ajo ne
islam konsiderohet krim dhe mekat shume i madh.
Ç’eshte vdekja
Para se te flas per vetevrasjen
do te isha munduar ta rikujtoj fjalen vdekje,
dhe te shohim se ç’na meson islami per te.
Vdekja eshte nje krijese e cila me se shumti e
preokupoi njeriun. Shume mbreter, e pasanike te
ndryshem jane munduar t’i ikin, dhe shume prej
tyre kane shpenzuar shume pasuri, per ta gjetur
ilaçin e vdekjes. Por deri sot asnje shpjegim
shkencor. Jam i bindur se askush kuren e kures
nuk do ta gjejne shpjegimin. I vetmi shpjegim
eshte se All-llahu ashtu si krijoi jeten, e
krijoi edhe vdekjen. I Lartemadheruari çdo gje
krijoi çift, ndersa paralelja e jetes eshte
vdekja.
Njeriu do te vdese, pa marre
parasysh se si do te vdese. I Lartesuari nuk e
caktoi formen e vdekjes, por Ai ka caktuar
momentin e vdekjes. Njeriu vdes nga
vdekja natyrale, ai mund te vdese i mbytur
aksidentalisht dhe mund te vdes i vrare me
paramendim.
Thote All-llahu xh.sh. ne
Kur’ani Kerim:
“ All-llahu i merr shpirtrat
ne kohen e vdekjes se tyre, (gjithashtu ua
merr shpirtrat) edhe atyre qe nuk kane
vdekur, kur jane ne gjume. Ua mban
(shpirtin) atyre qe u ka caktuar vdekjen,
ndersa ua rikthen te tjereve (atyre qe ishin
ne gjume) deri ne afatin e caktuar...”
Te bazuar ne kete ajet Kur’anor,
njeriu nuk mund te vdes para kohes se vet. Kete
e verteton edhe nje ajet tjeter i cili ia
qarteson njeriut momentin e vdekjes edhe me
mire:
“Thuaj: Une nuk zoteroj asgje
sa per t’i bere dobi e dem vetes sime, me
perjashtim te asaj qe ka shprehe All-llahu ne
vullnetin e Tij. Çdo popull e ka fundin, kur t’i
vjen ai fund, nuk ka mundesi askush t’a shtyje
ate, qofte edhe per nje çast, gjithashtu nuk ka
mundesi as ta pershpejtoje
(kete caktim-fund)”
Njeriu gjithashtu nuk e di as
vendin se ku do te vdese. Keshtu na meson i
Lartemadheruari ne Kur’an:
“...e askush nuk e di se ç’fare
do te fitoje neser, gjithashtu askush nuk e di
se ne ç’vend
(te
botes) do te vdese. Vertete, All-llahu eshte
i Gjitheditur dhe njohes i çdo gjeje”
Nga sa me siper thame, kuptuam
se vdekja ose marrja e shpirtit eshte vetem ne
vullnetin e All-llahut xh.sh. Disa njerez te
marre mendojne se kane kompetenca mbi kete
fenomen, pretendojne se jane prej atyre qe
marrin dhe japin jete. Ata gabohen rende, sepse
secili prej nesh duhet t’a dalloje fjale vdekje
dhe vrasje. Keto gjera nuk duhet ngaterruar.
Vdekja vjen vetem atehere kur i Lartemadheruari
e ka caktuar ate moment, ndersa kete moment
askush nuk e di.
Une nga kendi im i teologut, do
te mundohem te sjell argumente qe nuk kane baze
njerezore, sepse konsideroj se vetem ata qe e
njohin fene dhe jane besimtare do t’i kuptojne
fenomenet e pa shpjeguara nga shkencetaret.
Theniet qe po i degjoni kane mbeshtetje te
plote ne ajetet Kur’anore dhe hadithet e
pejgamberit tone, mesuesit te shkolles islame.
Pra, njeriu, para se te jetoje
jeten e perjetesise kalon neper tri etapa.
Shpjegimin e tyre do ta mesoni nga libri qe sapo
eshte perkthyer ne gjuhen shqipe. Kete liber
fatmiresisht e keni ne banakun e kesaj salle.
Une do te kaloj kalimthi t’ju perkujtoj se
etapat e njeriut jane:
-
Vdekja ne boten e Dherrit, (ose me sakte
jeta e parajetes), ndryshe kete periudhe te
qenurit te vdekur mund t’a quajme edhe jeta
pasive.
-
Jeta ne kete bote (ne dynjane
eksperimentale). Ndryshe mund t’a quajme edhe
jeta aktive.
-
Vdekja e serishme (jeta e Berzahit ose
varrezave, para se te ringjallemi per t’u marre
ne pyetje-deri tek perfundimi i Gjykimit). Pra
rikthimi serishem ne jeten pasive dhe
-
Jeta e perjetshme, amshueshmeria ne
xhennet ose xhehenem
Pra, sipas kesaj mesojme se
njeriu jeton duke qene i vdekur, nga jeta e
parajetes, ne jeten tone te kesaj bote. Sikur
gruaja shtatzene e cila e perjeton transferin e
qenies se (gjalle te vdekur) dhe qenies se
(gjalle ne kete bote). Pra, t’a kujtojme
momentin e nje gruaje shtatzene – qe ka dy, tri
ose me shume femije ne barkun e saj. Ne momentin
e lindjes se saj kemi dy perjetime shume
interesante. Femijet qe jetojne ne barkun e
nenes e perjetojne nje ngjarje pikellimi, ndersa
te gjallet e kesaj bote e perjetojne nje ngjarje
gezimi. Te paret, ngjarjen e perjetojne me shume
dhembje sepse konsiderojne per vdekjen e vellait
ose motres se tyre, ndersa te dytet e perjetojne
si lindje te pasardhesit te tyre.
Keshtu eshte edhe me transferin
tjeter te dyte, nga jeta e kesaj bote ne jeten e
Berzahit. Ne, kete transfer e perjetojme me
pikellim te thelle, sepse konsiderojme qe ata
“vdesin”, ndersa te paret tane qe kane vdekur me
heret e perjetojne si gezim, gjithmone nese e ka
merituar boten e perjetesise i sapovdekuri.
Per jeten e amshueshme i
Lartemadheruari thote:
“
...dhe vertete, (jeta e) botes tjeter
eshte jete. Sikur ata t’a dinin kete”
E lus All-llahun e
Lartemadheruar qe transferet tona, te mos na
tjetersojne nga origjina e te qenurit te paster.
Gjithashtu e lus All-llahun te na pasuroje me
shume durim kunder mashtrimeve te epsheve, te
njerezve dhe shejtaneve. Njeriu qe bazohet ne
dashurine e All-llahut, do te jete padyshim i
lumtur ne kete bote dhe boten tjeter.
Prandaj te dashur vellezer dhe
motra nga Drenica dhe
vendeve te tjera te trojeve tona shqiptare, te
mos degjojme propagandat e njerezve me ide
djallezore ose shejtanore, por ta perjetojme
dashurine e All-llahut duke e besuar Ate dhe
t’i rikthehemi mesimeve te shkolles se
Muhammedit s.a.v.s. qe ndalon pesimizmin.
Ai kur perjetonte momente te
veshtira thoshte: “O All-llah, mesoi dhe drejtoi
keta njerez ne rruge te drejte se jane te
paditur”.
Cili eshte statusi vetevrasjes
dhe gjendja nder shqiptare
I Laresuari, na ben pyetje prej
se ciles Ai deshiron te na perkujtoje se ne nuk
kemi asnje kompetence mbi vetveten tone, sepse
nuk jemi prodhuesit e vetvetes, e as te jetes
sone. Perderisa ne nuk i kemi keto kompetenca
atehere si mendon njeriu te marre jeten e
vetvetes ose te tjereve. Kur njeriu i tejkalon
kufijte quhet kriminel. Ndersa kriminelet e kane
te garantuar denimin e perjetshem ne xhehenem.
Njeriut nuk i lejohet aspak t’a vret askend e aq
me teper vetveten. Te vritet nje njeri eshte
sikur te vritet i mbare njerezimi.
Gjendja jone eshte tejet
kritike. Shoqata Kulturore “Zeri Yne” para nje
muaji e gjysme kishte nje tryeze shkencore rreth
gjendjes psiko-sociale ne vendin tone. Ne kete
tryeze shkencore u konkludua se mungesa e
mesimit fetare, dhe vetem mungesa e edukimit
fetare eshte faktori kryesor i ketyre dukurive
negative ne shoqerine tone. Konstatimet e kesaj
tryeze po vertetohen me kete tubim te sotem. Do
te kisha qene me i lumtur sikur ne sot te
bashkebisedonim per dukurite e lumturise se sa
per vetevrasjen ose te ngjashme me kete.
Vellezer e motra,
me shume keq ardhje e them, se
ne nuk duhet te tejkalojme kufijte njerezor. Ne
jemi pasardhesit e Ademit, ndersa Ademi u krijua
nga Vullneti All-llahut, pra ne jemi te
All-llahut e jo pasardhesit e majmuneve qe sot
jane shkaktare te skamjes, te semundjeve te
ndryshme dhe shkaktare te vetevrasjeve. Defekti
kesaj shoqerie eshte te mendoje drejt, si i ka
hije qenies njerezore prej llojit te tij
njerezor, e t’i leme mendimet komuniste, ateiste
dhe izmat e shumte.
Ne Kosove,
vetevrasjet po shkaktohen si rezultat i mos
respektimit te njeriut, si qenie njerezore.
Dikush, njeriun e konsideron si nje aksident
midis dy te dashuruarve dhe vlera e atij njeriu
eshte aq sa vlen nje spermatozoid i hedhur
aksidentalisht. Duke mos deshiruar te futem ne
polemike do te them se vetevrasjet ne Kosove
kane origjine ne:
-
Harresen e familjeve te deshmoreve
-
Harresen e invalideve te luftes
-
Harresen e luftetareve, qe nuk ka se me
se t’a ushqeje familjen.
-
Harresen e jetimeve, dhe se fundi ne
-
Harresen tone te qenit njerezor ndaj te
afermit, te fqiut tone e keshtu me radhe.
Shqiptari (myslimani), kur
ishte me parime dhe virtyte te larta, nuk e
shtronte sofren, pa i arritur lajmi se ne
fshatin ose lagjen e tij nuk ka asnje familje qe
vuan nga uria.
Ne Shqiperi,
vetevrasjet nuk vijne nga skamja e as nga
mjerimi, por nga injoranca dhe mesimet e
Deshmitareve te Jehovait. Shqiptareve nuk ju
bejne pershtypje sektet profitabile te
pseudofeve qe jane duke e remuar rinine tone.
Ato shperndajne ne muaj, falas mbi 130 mije
kopje te revistes se tyre. A thua pse jemi kaq
te lige hde tolerant? Kjo pyetje ka vetem nje
shpjegim, mendoj se jemi te hutuar dhe se i kemi
humbur parimet tona njerezore dhe fetare.
Ne Maqedoni,
fatmiresisht nuk kemi vetevrasje, sepse populli
atje e di fare mire se ç’do te thote vetevrasje,
ai e di fare mire se cili do te jete perfundimi
tij pas vetevrasjes, ne ahiret. Por fatkeqesisht
atje si rezultat i harreses se luftetareve te
lirise, si dhe shume faktoreve te siperpermendur
jane shnderruar ne popull kriminel. Ata nuk
vetevriten por po e vrasin vellau vellane. Ate
qe s’arriti dot t’a beje ushtria maqedonase t’a
beje, po e bejne shqiptaret e lige dhe te
pasionuar per pasuri te kesaj bote...
Fjalimin tim do ta mbyll, duke u
perpjekur ta citoj thenjen e All-llahut xh.sh. i
Cili thote ne Kur’ani Kerim:
“Ne nuk e krijuar qiellin dhe
Token, dhe çdo gje qe gjendet midis tyre, per
t’u zbavitur. Sikur Ne, te deshironim te
argetoheshim, do ta benim ate, sipas menyres
Sone
(ashtu si i
perket Mbreterise Sone), por Ne, nuk e bejme
kete (per zbavitje).”
Pra, jeta nuk eshte nje gje
koti, por pergjegjesi, dhe kete pergjegjesi
momentalisht e kane marre persiper, ata qe
lakmojne kete bote. E ky fatkeqesisht eshte
mjerimi yne.
Per ne fund fare lus te
Lartemadherishmin t’i jep kurajo dhe durim te
gjithe atyre te lartpermendurit e demtuar nga
ata qe intrigojne dhe demtojne te pafajshmit.
Skenderaj, me 07.07. 2005